Türkiye’nin “Çelik Kubbesi”: Yerli ve Milli Hava Savunmada Yeni Dönem

ANKARA – Türkiye, savunma sanayisinde çıtayı yükselten en kapsamlı projelerinden biri olan Çelik Kubbe ile gökyüzünü güvence altına alıyor. Çok katmanlı hava savunma mimarisi üzerine inşa edilen sistem, alçak, orta ve yüksek irtifadaki tehditlere karşı tam entegre koruma sağlıyor.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, projeyi tanıtırken Çelik Kubbe’nin Türkiye’nin uluslararası caydırıcılığını artıracağını vurgulayarak, “Savunmada yeni bir klasman oluşturduk” ifadelerini kullanmıştı.

Çelik Kubbe Nedir?

Çelik Kubbe, Türkiye’nin geliştirdiği farklı hava savunma sistemlerini tek bir çatı altında toplayan ve entegre eden yerli ve milli bir hava savunma mimarisidir.

Sistem; radarlar, elektro-optik sensörler, yapay zekâ destekli karar destek altyapısı ve komuta-kontrol merkezleri ile destekleniyor. Amaç, hava sahasına yönelen tehditleri erken tespit etmek, izlemek ve en kısa sürede etkisiz hale getirmek.

Çelik Kubbe’nin Bileşenleri

Projede birçok hava savunma sistemi entegre edilmiş durumda:

• SİPER: Uzun menzilli hava savunma füzesi. Blok-1 modeli 100+ km menzilde görev yaparken, Blok-2 ve Blok-3 versiyonlarıyla 180 km’nin üzerinde menzil hedefleniyor.
• HİSAR-A+ ve HİSAR-O+: Alçak ve orta irtifa hava savunma sistemleri.
• KORKUT: 35 mm çift namlulu toplarla alçak irtifada etkinlik sağlıyor.
• SUNGUR: Omuzdan atılabilen portatif hava savunma füzesi.
• GÖKBERK: Mobil lazer silah sistemi.
• GÜRZ: Otonom hava savunma aracı.
• ALKA: Lazer tabanlı sistem, özellikle mini İHA’lara karşı geliştirildi.
• BURÇ: Alçak irtifa hava savunma füzesi.
• LEVENT: Kısa menzilli füze sistemi, deniz platformlarına entegre edilmek üzere tasarlandı.
• KALKAN-II: Orta menzilli mobil radar.
• EIRS (Erken İhbar Radarı): Balistik füze ve yüksek irtifa tehditlerini erken tespit edebiliyor.
• HAKİM: Komuta kontrol merkezi; tüm sensör ve silahları tek ağ üzerinde koordine ediyor.
• TURAN: Yüksek hızlı iletişim altyapısı ile sistem bileşenlerini dijital ağda buluşturuyor.

Çalışma Prensibi

Çelik Kubbe, hava sahasını sürekli tarayan radar sistemleri ile tehditleri tespit ediyor. Tespit edilen hedefler, HAKİM komuta kontrol merkezine aktarılıyor.

Burada yapay zekâ destekli analizler devreye giriyor ve hangi sistemin kullanılacağına saniyeler içinde karar veriliyor. Böylece, düşük irtifadaki insansız hava araçlarından yüksek irtifadaki balistik füzelere kadar farklı tehditler için en uygun savunma mekanizması devreye giriyor.

Stratejik Önemi

Çelik Kubbe, Türkiye’nin sadece kendi hava sahasını değil, aynı zamanda dost ve müttefik ülkelerin güvenliğini de garanti altına alabilecek bir kapasiteye sahip.

Askeri uzmanlara göre proje, Türkiye’nin savunma sanayiinde bağımsızlığını pekiştiriyor, caydırıcılığını artırıyor ve NATO başta olmak üzere uluslararası güvenlik iş birliklerinde Türkiye’nin rolünü güçlendiriyor.

Güncel Durum

2025 itibarıyla Çelik Kubbe’nin birçok bileşeni aktif olarak sahada kullanılmaya başladı. ASELSAN Genel Müdürü Ahmet Akyol, sistem kapsamında 47 hava savunma, radar ve elektronik harp aracının Türk Silahlı Kuvvetleri’ne teslim edileceğini açıkladı.

Bu teslimatlar tamamlandığında Türkiye, bölgesinde kendi geliştirdiği entegre hava savunma sistemi ile tam bağımsız savunma kapasitesine sahip sayılı ülkelerden biri olacak.